Latka lecą, kolejny rok żegnamy i nawet trochę go żałujemy, bo nie był zły. Oczywiście mam na myśli polską prasę o grach. Sytuacja na rynku się ustabilizowała, a główni gracze realizują (jak dotąd z powodzeniem) swój plan. CD-Action pozostał kwartalnikiem i ukazuje się regularnie, wydając od czasu do czasu numery specjalne. Retro od lat ma zatwardzenie i pojawia się co pół roku, choć chciałby częściej. PSX Extreme po zmianie wydawcy złapał oddech i nieustannie raczy nas comiesięcznymi numerami, wypluwając co kwartał papierowy bonus o retro konsolach. Do tego doszły pisma wydawane przez Retronics i K&A Plus, a także deser w postaci pojedynczych publikacji (Pegagruz, ARHN.eu magazyn). Jest co czytać, a niekiedy robi się wręcz prasowa kupka wstydu.

Serwis Zapach Papieru może ten rok uznać za jeden z najlepszych. Powiększyliśmy zespół, nawiązaliśmy współpracę z kilkoma redakcjami i wydawnictwami, zaczęliśmy organizować konkursy, zwiększyliśmy zasięgi. Mamy wielu nowych przyjaciół wśród braci redaktorskiej i wciąż zbieramy papierowe gazety, bo to jest podstawa naszego hobby i esencja Zapachu Papieru. Nie ukrywam, że motorem napędowym jesteście Wy, którzy wspieracie nas zarówno dobrym (choć czasem krytycznym 😉 ) słowem, jak i patronite’owym grosiwem. To sprawia, że choć czasu wolnego nie mamy za wiele (praca zawodowa rzuca mnie czasem w różne zakątki Europy), w całości poświęcamy go serwisowi. I za to wsparcie chciałem Wam serdecznie podziękować.
Poniżej pełen raport serwisu Zapach Papieru za rok 2024:
– Bazy Zapachu Papieru rozrastają się i według stanu na 31.12.2024 zawierają 787 newsów, 166 biogramów autorów, 11 opisanych magazynów, 3330 gier z czasopism i 4402 zdjęcia. Dzięki dużej ilości materiałów utrzymujemy od dłuższego czasu poziom trzech newsów w tygodniu. Oprócz serwisu działamy na Facebooku, gdzie dobijamy do 4 tysięcy obserwujących. Plan na ten rok został (prawie) wykonany i sądzę, patrząc po trendach, że w 2025 roku zaobserwuje nas kolejny tysiąc, a może i więcej.
– Papierowa kolekcja Zapachu Papieru liczy obecnie blisko 2000 egzemplarzy polskich i zagranicznych magazynów komputerowych i o grach. Duża część zalega w naszej komórce Harry’ego Pottera i czeka na opisanie i zarchiwizowanie, tak więc nie martwcie się, lektury do chwalenia się nie braknie.
– Zespół Zapachu Papieru powiększył się o kilka osób. Tłoczno nie jest, ale oprócz mnie i admina mamy dwóch autorów piszących, jednego przymierzającego się i jednego na urlopie tacierzyńskim 🙂 Chłopaki może nie są na pierwszej linii (wciąż ja piszę newsy), ale pracują w tle i mocno się starają, za co im bardzo dziękuję. W dalszym ciągu przydałoby się kilka rąk do pracy, bo tematów jest dużo a czytelnicy niecierpliwi. Jeśli chcecie dołączyć do nas – piszcie na avok@poczta.fm.

– Obecnie baza redaktorów liczy prawie 600 nazwisk (!), z czego 166 jest szczegółowo opisanych. Dodaliśmy czterech nowych autorów do bazy i zaktualizowaliśmy kilkanaście notek. Do tego przeprowadziliśmy jeden duży ekskluzywny wywiad z Markiem Suchockim (bardzo miły człowiek!) i kilka mini-wywiadów. Chciałoby się więcej, ale ze względu na sporą trudność w przygotowaniu takiego biogramu / wywiadu (research w necie, kontakt z autorem, przerzucenie ton gazet) nikt z nowych się na to nie porywa, a Avok jest tylko jeden 🙂
W ankietach na stronie serwisu kolejność trochę się pozmieniała. Najpopularniejszym obecnie czasopismem według Was jest Secret Service, za nim plasują się Top Secret i CD-Action. Dopóki ukazywał się Pixel, to w pewnym momencie nawet prowadził, teraz wypadł poza pierwszą dziesiątkę. Z kolei w ankiecie redaktorskiej rządzi od dawna Dariusz [Berger] Góralski, ale gonią go Gulash i Ściera, a na czwarte miejsce po raz pierwszy awansował Smuggler. Chyba zaczynacie go odrobinę lubić 😉 Wybierajcie, zachęcamy do głosowania.
– Zapach Papieru to nie tylko internet, pojawiamy się również w mediach. Piszę artykuły o historii prasy regularnie do Retro i nieregularnie do wydań specjalnych PSX Extreme. Kiedyś Micz mnie nie chciał w Pixelu, bo pisałem do innego pisma. Twierdził, że tak nie można. Można.
– W 2024 roku nawiązaliśmy współpracę z kilkoma podmiotami (m.in. Gamebook, Sklep Pixela, Retronics), dzięki którym nie brakuje nam materiałów do recenzji. Na tej bazie stworzyliśmy nowy dział o książkach o grach, których sporo się teraz pojawia i przeżywają naprawdę dobry okres.

– Konkursy. Zawsze byłem ciekawy, czy wśród fanów Zapachu Papieru są starzy wyjadacze, znający historię polskiej prasy growej nie gorzej ode mnie. Wymyśliłem więc cykliczny konkurs czytelników, w którym zadaję proste (według Juniora zajebiście trudne) choć wymagające pewnej wiedzy pytania. Z nagrodami pomagają wydawcy, za co bardzo im dziękuję. Konkurs cieszy się dużą popularnością i za nami już cztery edycje. Niestety, prawie połowa odpowiedzi przychodzi błędna, a niektóre wyglądają wręcz jakby były wygenerowane przez sztuczną inteligencję. Serio! Nie pytajcie ChataGPT o takie rzeczy, please.
– Wciąż pracujemy nad historią kolejnego kultowego tytułu, prace trwają i można powiedzieć, że jesteśmy za połową. Recenzujemy też coraz więcej pojedynczych archiwalnych numerów. Na razie pojawiły się głównie opisy Świata Gier Komputerowych, ale już wkrótce zaczną go gonić Top Secret i Secret Service.
– W 2024 roku odwiedziliśmy szereg imprez: Pixel Heaven, CD-Action Expo, Digital Dragons, ZX Spectrum Warsaw Day. Udało się spotkać, zagadać, zrobić fotkę, przybić piątkę i wziąć autograf od wielu fajnych ludzi z branży. Relacje i zdjęcia z imprez zamieszczaliśmy na bieżąco. Miło było poznać osobiście nie tylko Jussiego Koskelę czy Clive’a Townsenda, ale obecnych i byłych redaktorów pism, developerów, wydawców, sklepikarzy, właścicieli salonów gier czy po prostu fanów gier. Tradycyjnie na targach przybiłem piątkę z m.in. Bartkiem Kluską, Borkiem czy Łukaszem Dziatkiewiczem. Poznałem kolejnych ludzi znanych Wam z łam kultowych pism: Voyagera, Kroogera, Szychę czy Mac Abrę, uścisnąłem grabkę spikainowi i Śledziowi. Będziemy dalej jeździć.

– Bardzo dziękujemy za wsparcie Zapachu Papieru na Patronite.pl. Dzięki Waszym wpłatom czujemy, że jesteśmy potrzebni i robimy to co się Wam podoba. Nie ustajemy w rozwijaniu naszej strony i sociala, tak aby spełniały Wasze oczekiwania. Pieniądze idą w całości na utrzymanie serwisu: utrzymanie konta, opłaty domeny, wyjazdy na eventy branżowe, zakup gazet itp. To nie jałmużna ani żebractwo, jak zarzucił mi swego czasu pewien koleżka, ale całkowicie dobrowolny wyraz Waszego wsparcia. Jeszcze raz dzięki!
Większość planów na ten rok zrealizowaliśmy: są nowi ludzie, rozwijamy serwis o nowe rubryki, uzupełniamy bazy pism, gier i autorów, poznajemy kolejnych ludzi branży. Utrzymujemy dobre relacje z Jurkiem Dudkiem z Retronicsa, Zbyszkiem Jankowskim z Gamebooka, Robertem Łapińskim z Sklepu Pixela, Pawłem Myśliwcem z PSX Extreme czy Arkiem Kosiarskim z K&A Plus. Nawiązaliśmy też kolejne kontakty, o których wkrótce usłyszycie.
Część spraw przesuwamy na rok 2025: podstrony kolejnych kultowych tytułów, niezrealizowane wywiady czy ubytki w recenzjach książek. Brakuje jeszcze dwóch – trzech pozytywnie zakręconych autorów, którzy by zasilili szeregi Zapachu Papieru i ogarnęli niektóre tematy. Wierzę że gdzieś tam są i wkrótce się odnajdziemy.
Szczęśliwego Nowego Roku 2025!
BTW1 – „Piloci purpurowego zmierzchu” nie są tacy źli! 😉
BTW 2 – Mogłem kupić czarno-biały numer Secret Service, ale zrezygnowałem. Nie zapłacę ponad 2 tysięcy złotych. Szanujmy się!
źródła zdjęć:
https://zapach-papieru.pl
https://facebook.com/retronics.eu
https://patronite.pl/Zapach-Papieru

Po 2 przemyśleniach dotyczących tego, gdzie wrzucić ten news, doszedłem do wniosku, że chyba najlepiej będzie… pod tym artykułem. Ów traktuję jako swego rodzaju… techniczny, przeznaczony na różne sprawy niezwiązane bezpośrednio z konkretnym tytułem z prasy growej. Otóż…
Jednorazowe (drugie w ostatnim czasie) wydanie specjalne magazynu Bravo (tak, tego z lat ’90) dostępne jest od dzisiaj w sieci restauracji McDonald’s.
Więcej szczegółów zawartych jest pod tym linkiem…
https://nowymarketing.pl/mcdonalds-w-nostalgicznej-kampanii-merch-retro-gry-i-magazyn-bravo
Nostalgia, jak w przypadku reprodukcji od „Retronics” oraz cyfrowego kwartalnika „Game Again”.
W zasadzie mógłbym o tym napisać pod recką #335 albo #344, jednak zniknęłoby to w natłoku (moich) innych komentarzy niczym łzy na deszczu. Wrzucone tutaj – ma większą szansę na bycie przeczytanym po latach. Zatem bez owijania w bawełnę…
https://www.wirtualnemedia.pl/lokalny-tygodnik-zniknie-z-kioskow-coraz-mniej-czytelnikow-potrzebuje-papierowej-gazety,7195617623215040a
„”Coraz mniej czytelników potrzebuje papierowej gazety. Sprzedaż zmniejszyła się już na tyle, że nie sposób jest finansować papierowego wydania. I dlatego ten model wydawniczy, który przez blisko 35 lat się sprawdzał, odchodzi w przeszłość” – cytuje Dominika Księskiego serwis znin.naszemiasto.pl.”
oraz…
„O decyzji założyciela żnińskiego tygodnika napisał Andrzej Andrysiak, polski dziennikarz i publicysta, wydawca „Gazety Radomszczańskiej”, autor książek i podcastów.
(…)
„13 listopada 2025, po prawie 35 latach, ukaże się ostatni numer Pałuk, jednego z najważniejszych polskich tygodników lokalnych. Zdemolowany przez państwowy Ruch kolportaż, wspieranie przez państwo bigtechów idące w parze z obojętnością wobec lokalnych mediów, propagandowe media władzy – to tylko kilka przyczyn tej sytuacji” – wyliczył.”
Idzie mi to w parze ze słowami Avoka (artykuł o „Extreme Party 2025”)…
„Lubicie takie klimaty? To nie czekajcie na okrągłą rocznicę urodzin, bo ta z uwagi na uwarunkowania rynkowe może nie nadejść (…)”
Takie czasy.
Dowiadujemy się właśnie, że…
„Tylko do końca roku będą pracować dziennikarze „Przełomu. Tygodnika Ziemi Chrzanowskiej”. Wydawca wręczył im wypowiedzenia i rozważa zamknięcie tygodnika.”
oraz…
„Jego średnia sprzedaż w ostatnich miesiącach nie przekroczyła 2 tys. egz. – To granica opłacalności – mówi Alicja Molenda, wydawca.”
https://press.pl/tresc/89667,dziennikarze-_przelomu_-tygodnika-ziemi-chrzanowskiej_-dostali-wypowiedzenia
Takie czasy nastały dla prasy drukowanej. Oczywiście każdy jej tytuł ma swoją krzywą sprzedaży. Istnieją takie, którym czasem owa rośnie, a czasem opada. Jednak w ogólnym ujęciu (choćby r/r) widać, że popyt na szeroko rozumiane „gazety” – maleje. Czy „CD-Action” oraz „PSX Extreme” istnieją poza tym (nazwijmy to matematycznie) zbiorem?
O [wulgaryzm]! Co jest?
Bo weeeszłem na patronajt ZP, żeby zobaczyć cyferki. Jakiś czas temu patrzałem i nie było 10 (taki standard, rzekłbym), tylko 9. Teraz patrzę i jest… 8.
Avok w powyższym artykule napisał wyraźnie…
„– Bardzo dziękujemy za wsparcie Zapachu Papieru na Patronite.pl. Dzięki Waszym wpłatom czujemy, że jesteśmy potrzebni i robimy to co się Wam podoba.”
Nawet z tym jest pod górkę? Jak ma więc sprzedaż prasy growej wyglądać? Wina czasów po prostu.
Przy okazji…
„Utrzymujemy dobre relacje z Jurkiem Dymkiem z Retronicsa,”
Z kim?! xD
Zapytałem sztuczną inteligencję „Onetu” – https://www.onet.pl/czat/konwersacja – o kilka kwestii. Tak wyglądały jej odpowiedzi…
Najpierw ogólnie, o prasie drukowanej…
https://imgur.com/a/Vkoh32M
Słowem nie wspomniała o stałej tendencji spadkowej popytu na ową.
Teraz, po krótkiej rozgrzewce (wiem, to tak nie działa) pora na konkrety. „CD-Action” oraz „PSX Extreme”…
https://imgur.com/a/fJmQRmR
Następnie „Pixel”…
Trochę dłużej myślała (przy poprzednich pytaniach tak nie było), po czy wywaliła jakiś błąd. Gdy ponownie zapytałem – odpowiedziała…
https://imgur.com/a/F6blqiK
Cóż…
We need to go deeper. Smuggler!
https://imgur.com/a/7eDcs06
I na koniec…
https://imgur.com/a/Iz6i4dy
Pytania były raczej ogólne, ocenię więc też ogólnie – jest dobrze. Jedyny błąd popełniony został w przypadku istnienia „Pixela”. No ale kim jest Smuggler, to już raczej wszyscy wiedzą, więc nie trzeba uskuteczniać konspiry. W końcu nie mamy już późnych lat dziewięćdziesiątych, tylko niemal połowę trzeciej dekady dwudziestego pierwszego wieku.
Avok – pisząc powyższe podsumowanie 2024 roku – mógł przypuszczać, że każdy będzie miał teraz możliwość zapytania AI „Onetu” o sprawy związane z prasą grową? Co za czasy!
JEST GITES! JEST GITES! WIĘC O CO CI CHODZI?
Mógłbym tak właśnie odpowiedzieć, gdyby któryś z Czytelników ZP stwierdził, że pierwszy kwartał bieżącego roku dobiega końca i jakoś tak… szału nie było. No ale jak to?
Zobacz na szaloną sprzedaż „LoL” specjala,
Reprintów, jeden i dwa, „PSX Fana”.
Smuggler pisze wciąż o „Retro” ósemce,
A Łapusz, że biletów „Blind Bird” nie ma już więcej.
Mamy drugi cel w patronajcie „Ikstrima”,
SztywnyPatyk już się nie spóźnia z memami.
„Dziewiątka” kontynuuje cykl na stronie „Ekszyna”,
Dobrze jest, tu jest plusik, zatem śpiewajcie z nami…
Jest gites! Jest gites! Więc o co Ci chodzi?
Parafrazując słowa piosenki. „T.Love – Jest Super”. No bo jest, nie?